Những con số trên dụng cụ y khoa và ý nghĩa của chúng

 Trong quá trình đi thực tập hàng ngày chúng ta thường gặp một số dụng cụ Y khoa nhưng trên đó có một số ký hiệu , các chỉ số chúng ta chưa biết . Lê Sáng xin sưu tập và tổng hợp lại một số chỉ số và con số để bạn đọc tham khảo .

 Nội khí quản (Endotracheal tube). 

 

“Nội khí quản số 8” => “số 8” nói lên điều gì? 
“Số 8” nói lên kích thước (đường kính) của nội khí quản. 
08 là 08mm 
Nội khí quản có 2 đường kính: 
--- Đường kính trong: đo bên trong lòng ống. 
--- Đường kính ngoài: đo bên ngoài ống. 

Vậy:
NKQ số 8 = 8 mm => là đường kính trong hay ngoài.? 
Nếu nhìn rõ trên NKQ thì mình sẽ thấy ID = 8.0 



ID: Inner Diameter (Đường kính trong) 
OD: Outer Diameter (Đường kính ngoài) 

=> Số 08 muốn nói lên đường kính trong lòng ống NKQ = 8 mm 
Nếu nhìn kỹ trên NKQ sẽ thấy OD = 10.7 mm
Không dùng số 10.7 này đặt tên cho NKQ. 


Hình này là những thông số đầy đủ.  
Bơm tiêm và kim tiêm (Syringes & needles) 



Đây là thông số của bộ ”bơm & kim tiêm 01cc”


Đây là thông số của bộ ”bơm & kim tiêm 05cc”


Đây là thông số của bộ ”bơm & kim tiêm 10cc”


“Bơm tiêm 5cc”
5cc = 5 cubic centimetre = 5 milliliter 
=> Dùng thể tích có thể chứa đựng đặt tên cho bơm tiêm 

Kim tiêm được mô tả: 
01.Độ lớn của kim: Đơn vị đo là gauge (G) 
--- Đường kính trong (inner diameter = ID) 
--- Đường kính ngoài (Outer diameter = OD) 

Số G càng cao thì kim tiêm càng nhỏ. 
Ngược lại số G càng nhỏ thỉ kim tiêm càng lớn. 
Đơn vị đo lường này thật khó tưởng tượng. 
Có một bản đổi tương đương qua đơn vị inch hoặc mm 
VD: kim 18G 
--- Đường kính trong (inner diameter = ID) = 0.838 mm = 0.0330 inch 
--- Đường kính ngoài (Outer diameter = OD) = 1.270 mm = 0.0500 inch 



02.Độ dài của kim: Đơn vị đo là inches (“) 

Kim 23G x 1” 
23G = 23 gauge 
1” = 1 inch = 2.54 cm 


Kim chọc dò tủy sống 
VD 02 kích thước kim như sau: 


0.70 mm = 22 G 
88 mm = 3 ½ ” 


0.90 mm = 20 G 
88 mm = 3 ½ ”

Kết luận cho phần bơm tiêm và kim tiêm: 
Bơm tiêm được mô tả bằng thể tích (ml) => dễ tưởng tượng 
Kim tiêm được mô tả: 
--- Độ lớn = gauge => khó tưởng tượng 
--- Độ dài = inch => dễ tưởng tượng 
Găng tay phẩu thuật 

Nếu không có lý do gì đặc biệt thì lần đầu tiên sử dụng đến găng tay là lúc thực tập môn “Giải Phẩu Học” (năm thứ 02 Đại Học). 

Găng tay có nhiều kích thước cho nhiều người với bàn tay lớn nhỏ khác nhau: 
Số 6, 6 ½ , 7, 7 ½ , 8, 8 ½ , 9 … 

Chính mình đã biết rất rõ bàn tay của mình lớn cỡ nào rồi. Vây phải mua đôi găng tại số mấy cho mình đây.? 

Vài hình ảnh về “găng tay phẩu thuật” 


Một chiếc găng tay phải số 7 ½ 


Như hình trên là găng tay số 7 ½ 
Con số đó là gì.? 


Đó là những con số mô tả kích thước khi đo 01 vòng quanh bàn tay, với đơn vị là inch. 
=> Vậy găng tay số 7 ½ là: 
--- Găng tay có kích thước vòng quanh bàn tay là 7.5 inch. 

=> Và bạn có thể tự đo bàn tay của bạn để chọn găng tay với số thích hợp. 



Tóm lại: 7 ½ = 7.5 inches 
Kích thước này được đo vòng quanh bàn tay.
Kim & Chỉ Khâu 
(Suture Needle)



Kim – chỉ khâu dính liền. 
Kim – chỉ khâu rời. 
Kim khâu có nhiều hình dáng và kích thước. 
Chỉ khâu hấp thu và chỉ khâu không hấp thu. 
Chỉ khâu cũng có đường kính lớn nhỏ khác nhau. 

Sau đây là một “kim & chỉ khâu dính liền” được dùng để khâu cố định chân CVC với da, hình ảnh như sau: 
 
Cái tên mà nhiều người gọi nó là “Tép kim-chỉ Silk 2-0” 
Bạn có thể hiểu hết những con số trên đó.? 

Sau đây là vài hình ảnh, giúp làm rõ thêm. 



 

 

 



 


Bây giờ trở lại “Tép kim-chỉ Silk 2-0” 
 

Sợi chỉ (suture): 
Chiều dài: 75cm (30”) => chiều dài sợi chỉ = 75 cm = 30 inch 
Đường kính: 3 (2/0) => số này nói lên đường kính sợi chỉ => chưa tưởng tượng được đường kính sợi chỉ bằng bao nhiêu nếu không có bảng đổi.
3 = gọi theo Metric (Hệ mét: dùng mét, kilôgam và lít làm đơn vị cơ sở)
2/0 = gọi theo USP (United States Pharmacopeia = Dược điễn Hoa Kỳ) 
Số 0 càng nhiều thì đường kính chỉ khâu càng nhỏ.

Có sự tương đương của hai hệ USP và Metric 



VD trên là sợi chỉ 2/0 = 2-0 = 00 => mô tả đường kính chỉ khâu (Diameter of suture) 
Vậy sợi chỉ 2-0 có đường kính = 0.300-0.339 mm

Các bạn xem kỹ bảng trên sẽ hiểu rõ hơn; tại sao đặt tên là số 1, 2, 3 … trong hệ mét. 
Các bạn sẽ nhức đầu vì không biết tương đương theo qui luật nào giữa số 0 và số mm
Kim khâu (needle) 
3/8C = 3/8 circle curved (nhìn hình phía trên sẽ rõ những số 1/4, 3/8, 1/2, 5/8) 
“Hình tam giác” = kim tam giác 
“Hình tam giác” như Vd = Reverse Cutting (nhìn kỹ hình sẽ phân biệt được Cutting & Reverse Cutting) 
24mm = needle length
Foley catheter
(Thông tiểu) 

 

VD Thông tiểu với thông số kích thước như hình bên dưới 
18Fr (6.0mm) – 30ml 
 

30ml = Outlet Balloon Capacity 
Fr = French 
01 French tương đương với 1/3 mm 

Đây là bảng đổi tương đương 
 
18Fr = 6.0mm = Đường kính ngoài của thông tiểu.  
Theo Pink-Spring
Nguồn: Hội Tiết niệu - Thận học Thừa Thiên Huế
Các bài viết khác: